Ngày tôi quyết định lấy ông Hùng, cả cái phố huyện này dậy sóng.
Tôi 23 tuổi, tốt nghiệp Mỹ thuật loại giỏi, đôi tay thon dài, nhan sắc mặn mà. Còn ông Hùng đã 80, là đại gia nức tiếng nhưng đi lại phải chống gậy, tay run lẩy bẩy vì bệnh tuổi già. Người ta bảo tôi tham tiền, bảo tôi là “hồ ly tinh” đào mỏ, chờ ông chết để hưởng gia tài. Bố mẹ tôi nhục nhã đến mức tuyên bố từ mặt ngay ngày tôi bước lên xe hoa.
Đêm tân hôn, tôi không được ngủ. Và suốt 6 tháng ròng rã sau đó, đêm nào cũng như đêm nào, căn phòng ngủ của vợ chồng tôi lại phát ra những âm thanh lạ, và tôi phải “phục vụ” chồng đến mệt lả người.
Cứ đúng 9 giờ tối, khi cánh cửa phòng ngủ khép lại, là lúc “ca làm việc” của tôi bắt đầu. Ông Hùng không cho phép tôi lơ là dù chỉ một phút. Ông rất khó tính, yêu cầu mọi thứ phải chính xác tuyệt đối.
“Mạnh lên! Chỗ này chưa được! Phải ấn sâu vào nữa! Dùng sức vào!” – Tiếng ông quát tháo thường xuyên vọng ra ngoài, kèm theo tiếng thở dốc mệt nhọc của tôi.
Đám người giúp việc đi ngang qua nghe thấy đều đỏ mặt, tủm tỉm cười cợt. Họ thì thầm với nhau: “Ông già thế mà còn hành vợ kinh thật, nghe tiếng rên rỉ thế kia chắc con bé nát người”.
Đúng là tôi nát người thật. Đêm nào cũng vậy, toàn thân tôi ê ẩm, mồ hôi ướt đẫm áo, hai cánh tay rã rời không nhấc lên nổi. Cứ đến 3 giờ sáng, khi ông Hùng gật đầu hài lòng, tôi mới được buông người xuống tấm nệm trải dưới sàn, thiếp đi trong cơn mê mệt. Đôi bàn tay vốn được nâng niu của tôi giờ chai sạn, đầy vết xước. Có những hôm đau quá, tôi vừa làm vừa khóc, nhưng nhìn ánh mắt rực lửa đầy khẩn thiết của ông, tôi lại cắn răng tiếp tục.
Người ngoài nhìn vào thấy tôi được sống trong nhung lụa, đi xe hơi, nhưng đâu ai biết tôi đang sống trong một “địa ngục” của sự vắt kiệt sức lực mỗi đêm.
Sáu tháng trôi qua. Một buổi sáng, bác sĩ thông báo tim ông Hùng đã quá yếu, không thể trụ được lâu nữa. Ông lặng người đi, rồi kiên quyết bắt tôi tăng cường độ làm việc. Ông điên cuồng, vội vã như sợ ai cướp mất từng giây phút cuối cùng.
Cho đến cái đêm định mệnh ấy, khi đang dở dang công việc, ông gục xuống, nụ cười mãn nguyện vẫn còn vương trên môi. Ông đi rồi.
Đám tang ông Hùng to nhất vùng. Các con ông – những người đáng tuổi cha chú tôi – khóc lóc thảm thiết nhưng ánh mắt thì dáo dác nhìn nhau canh chừng tài sản. Họ nhìn tôi bằng nửa con mắt, thì thầm to nhỏ rằng giờ “con điếm” này sẽ bị đá ra đường không xu dính túi. Bố mẹ tôi cũng đến, đứng nép ở góc xa, ánh mắt nhìn tôi vừa giận vừa xót xa.
Luật sư riêng của ông Hùng xuất hiện để công bố di chúc. Cả khán phòng im phăng phắc. Vị luật sư dõng dạc đọc: “…Toàn bộ bất động sản, tiền mặt và cổ phần công ty sẽ được chia đều cho các con…”
Tiếng thở phào nhẹ nhõm vang lên từ phía các con ông. Những ánh mắt đắc thắng ném về phía tôi. Tôi cúi đầu, chuẩn bị đứng dậy ra về. Tôi vốn dĩ đến với ông không phải vì những thứ đó.
“…Riêng đối với vợ tôi, cô Lê Thị Mai…” – Luật sư cao giọng – “Tôi để lại cho cô ấy quyền sở hữu duy nhất căn xưởng bí mật phía sau nhà và tác phẩm điêu khắc gỗ lũa ‘Dáng Hình Của Mẹ’ mà chúng tôi vừa hoàn thành. Đồng thời, cô Mai sẽ là Giám đốc quỹ bảo trợ nghệ thuật mang tên tôi.”
Mọi người ngơ ngác. “Dáng Hình Của Mẹ”? Đó là huyền thoại trong giới điêu khắc mà người ta đồn rằng ông Hùng – một bậc thầy điêu khắc gỗ – đã ấp ủ cả đời nhưng không thể thực hiện vì đôi tay đã bị liệt rung.
Luật sư tiếp tục mở một đoạn video. Trên màn hình, ông Hùng ngồi trên xe lăn, chỉ đạo tôi đang cầm đục, dùi cui làm việc trên một khối gỗ lũa khổng lồ quý hiếm.
Trong video, giọng ông Hùng vang lên đầy xúc động: “Các con nghĩ Mai lấy bố vì tiền sao? Không. Bố lấy Mai vì bố cần một đôi tay thay thế cho đôi tay tàn phế này của bố. Mai có tài năng thiên bẩm về điêu khắc nhưng bị lãng quên. Sáu tháng qua, đêm nào con bé cũng thức đến 3 giờ sáng, thay bố cầm đục, cầm búa. Bố là khối óc, còn Mai là đôi tay.
Những lúc bố quát ‘Mạnh lên, sâu hơn’, là bố muốn nó đục sâu vào thớ gỗ để tạc nên cái hồn của tác phẩm. Tay nó chảy máu, vai nó sưng tấy, nhưng nó chưa từng bỏ cuộc. Nếu không có Mai ‘phục vụ’ cái đam mê khắc nghiệt này mỗi đêm, thì kiệt tác đời bố đã vĩnh viễn nằm trong hối tiếc. Tác phẩm này, 50% là của bố, 50% là mồ hôi và máu của vợ bố.”
Màn hình chiếu cận cảnh bức tượng gỗ tuyệt đẹp, sống động đến từng đường nét, toát lên vẻ từ bi hỉ xả. Bên dưới chân tượng khắc dòng chữ: Nghệ nhân: Nguyễn Hùng & Lê Mai.
Tôi oà khóc nức nở. Tôi ngã quỵ xuống, bao nhiêu uất ức, mệt mỏi dồn nén suốt nửa năm qua vỡ oà.
Hóa ra, những đêm “vật lộn” mệt phờ ấy không phải là chuyện xác thịt. Đó là sự truyền nghề, là sự kết hợp giữa kinh nghiệm của một bậc thầy và sức trẻ của một tài năng. Ông đã dùng những ngày cuối đời để dạy tôi, mài giũa tôi thành một nghệ nhân thực thụ qua tác phẩm để đời ấy.
Các con ông cúi gằm mặt xấu hổ. Bố mẹ tôi đứng sững sờ, rồi mẹ tôi lao đến ôm chầm lấy tôi: “Con ơi, bố mẹ sai rồi…”.
Tôi nhìn lên di ảnh chồng. Ông đã trao cho tôi không chỉ một khối tài sản nghệ thuật vô giá, mà còn trao cho tôi một cái nghề, một tương lai rạng rỡ. Tôi đã mất đi một người chồng, nhưng thế giới nghệ thuật đã có thêm một cái tên mới: Lê Mai.
