Buổi sáng tháng Sáu, nắng trải vàng trên con đường làng ven sông. Tiếng gà gáy vọng từ xa, tiếng trẻ con gọi nhau í ới. Trong căn nhà nhỏ cuối xóm, ông Tân cẩn thận gấp lại chiếc áo sơ mi trắng, xếp vào va ly. Bên ngoài, con gái ông – bé An, tám tuổi, đang ríu rít khoe chiếc mũ mới: “Ba ơi, con mang theo xô nhựa, mình sẽ xây lâu đài cát nhé!”
Ông Tân cười, ánh mắt hiền từ:
– “Được, lần này ba sẽ để con làm kiến trúc sư chính.”
Bà Liên, vợ ông, đứng ở hiên, vừa lau tay vào tạp dề vừa cười:
– “Hai cha con đi chơi nhớ cẩn thận. Biển xa, giữ con kỹ đấy.”
– “Em yên tâm. Hai ngày thôi mà. Lần này anh muốn con có kỷ niệm thật vui.” – ông Tân nói, rồi khẽ vuốt tóc vợ.
Bé An ôm mẹ thật chặt:
– “Con sẽ nhặt thật nhiều vỏ sò cho mẹ nha!”
Chiếc xe khách rời bến, cuốn theo nụ cười và tiếng vẫy tay. Bà Liên đứng nhìn đến khi chỉ còn bụi đường mờ mịt. Bà không hề biết, đó là lần cuối cùng bà nhìn thấy chồng con mình.
Chiều chủ nhật, bầu trời đổ mưa. Cả đêm ấy, bà ngồi bên hiên, ngóng tiếng xe, ngóng dáng hình thân thuộc. Nhưng đến sáng thứ hai, vẫn chẳng có ai về. Bà chạy ra bến xe, hỏi từng người, từng chuyến. Người ta nói, họ có thấy hai cha con xuống bãi biển hôm ấy – rồi… chẳng ai thấy họ nữa.
Tin lan khắp làng. Có người bảo ông Tân đưa con bỏ đi. Có người thì thầm: “Chắc cha con gặp chuyện chẳng lành.”…
Những ngày sau đó, căn nhà của bà Liên trở nên trống trải đến rợn người. Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm nhóm bếp, như thể chồng và con sắp trở về ăn sáng. Buổi tối, bà nằm nghe tiếng mưa gõ mái, tim nghẹn lại bởi một câu hỏi chưa lời đáp: “Họ đang ở đâu… và vì sao không về?”
Mỗi khi nghe tiếng dép trẻ ngoài ngõ, bà lại lao ra, tưởng chừng An đã về. Nhưng chỉ là lũ trẻ hàng xóm. Có khi, giữa chợ, thấy bóng dáng một người đàn ông quen quen, bà vội đuổi theo… rồi khựng lại, nước mắt lăn dài.
15 trôi qua, người đàn bà năm nào giờ tóc đã điểm bạc. Ngôi nhà cũ kỹ, hiên rêu phủ, chỉ còn tiếng gió thổi qua hàng cau. Bà Liên không lấy chồng, cũng chẳng rời đi. Bà nói với hàng xóm: – “Tôi còn phải ở đây… để họ biết đường mà về.”
Một sáng tháng Mười, khi sương còn phủ kín mặt sông, người đưa thư ghé lại. Trên tay ông là phong bì đã ố vàng, góc ghi dòng chữ nguệch ngoạc: “Gửi người vợ của anh Tân.”
Bà run run mở thư. Chỉ vài dòng đầu thôi, mà tim như bị bóp nghẹt: “Nếu chị là vợ anh Tân, xin hãy tha thứ. Tôi là tài xế taxi đã chở anh ấy và con gái rời bãi biển năm ấy. Họ không đi du lịch – họ trốn.”
Dưới ánh đèn dầu, bà đọc đi đọc lại mười lần. Người viết kể: hôm đó, ông Tân ôm con gái, gương mặt lo lắng tột độ. Khi xe dừng trước cổng bệnh viện thành phố, có một người phụ nữ trung niên chờ sẵn. Ông trao con cho bà ấy, giọng run: “Xin chị cứu con tôi. Đừng nói gì với vợ tôi. Hãy để cô ấy tin rằng cha con tôi vẫn ổn.”
Rồi họ biến mất.
Bà Liên ngồi sụp xuống, nước mắt rơi lã chã. Suốt mười năm, bà sống trong chờ đợi mòn mỏi, trong khi sự thật lại bị chôn giấu ngay từ đầu.
Đêm ấy, bà thắp nhang trước bàn thờ, khẽ nói:
– “Ông ơi… nếu còn sống, sao ông không cho tôi biết? Nếu ông đi vì con, tôi sẽ không trách. Nhưng xin ông… đừng để tôi chờ như thế nữa.”
Vài ngày sau, một cuộc gọi lạ vang lên. Giọng nữ trầm ấm bên kia:
– “Có phải bà là mẹ bé An? Tôi… tôi có chuyện phải nói. Nhưng xin bà chuẩn bị tinh thần, vì sự thật không dễ nghe.”
Tay bà run lên, giọng lạc đi:
– “Cô… cô biết con tôi sao?”
– “Phải. Gặp tôi, bà sẽ hiểu hết.”
Họ hẹn nhau ở một quán cà phê giữa thành phố.
Bà Liên lên xe khách, ôm chặt lá thư cũ. Suốt chuyến đi, bà nhìn ra cửa sổ, lòng dấy lên nỗi sợ hãi và hy vọng hòa lẫn.
Khi bước vào quán, bà thấy một người phụ nữ khoảng năm mươi tuổi, dáng điềm đạm, khuôn mặt phảng phất nét ưu tư. Trên bàn, ngoài ly cà phê đã nguội, còn có tập hồ sơ dày cộp.
Người ấy đứng lên, cúi đầu chào:
– “Tôi là bác sĩ Khánh, người từng điều trị cho bé An.”
Cả quán như lặng đi.
Giọng bác sĩ Khánh chậm rãi, nhưng từng chữ như xé lòng:
– “Hôm ấy, khi anh Tân đưa bé đến bệnh viện, con bé đang trong tình trạng nguy kịch. Bé mắc bệnh máu di truyền cực hiếm. Nếu không ghép tủy kịp thời, tính mạng khó giữ. Anh ấy biết nhưng giấu, vì sợ bà gục ngã.”
Bà Liên bật khóc, nắm chặt mép bàn:
– “Trời ơi… Sao ông ấy không nói? Sao lại để tôi sống trong dày vò như vậy?”
Bác sĩ Khánh tiếp lời, ánh mắt lặng buồn:
– “Lúc đó, bệnh viện phối hợp với tổ chức y tế nước ngoài, tìm được người hiến phù hợp ở tận Canada. Ca phẫu thuật chỉ còn cửa sống nếu chuyển đi ngay. Anh Tân quyết định đi cùng con, ký cam kết tự chi trả toàn bộ chi phí. Ông ấy nói sẽ làm bất cứ việc gì, miễn con được cứu.”
– “Thế… rồi sao?” – bà Liên nghẹn giọng.
– “Ca ghép thành công. Nhưng ông Tân… sau đó bị tai nạn lao động. Ông qua đời ba năm trước. Trước khi mất, ông nhờ tôi giữ bí mật, đến khi An đủ trưởng thành thì hãy kể lại cho bà.”
Bà Liên sững người. Mọi âm thanh xung quanh như biến mất. Chỉ còn tiếng tim mình đập loạn, và hình ảnh người chồng hiền lành hiện lên giữa ký ức – nụ cười, ánh mắt, giọng nói… tất cả dội về như sóng.
Bác sĩ Khánh đẩy tập hồ sơ về phía bà. Trong đó là hồ sơ y tế, vài tấm ảnh cũ.
Một bức là cô bé An ngày nào, gầy gò, nằm trên giường bệnh, ống truyền cắm khắp người. Một bức khác – là thiếu nữ đôi mươi trong áo tốt nghiệp, nụ cười rạng rỡ, đôi mắt sáng hệt cha.
– “Con bé vẫn sống, và đang học đại học bên kia. Nó khỏe, nó luôn nhắc về mẹ. Nhưng nó chưa đủ can đảm để liên lạc, vì sợ bà sẽ đau lòng khi biết cha nó đã mất.”
Bác sĩ rút ra một phong bì nhỏ, đặt lên bàn:
– “Ông Tân nhờ tôi gửi bà khi đến lúc.”
Bên trong là lá thư viết bằng nét chữ quen thuộc.
“Liên à,
Anh xin lỗi vì đã giấu em. Anh biết nếu nói, em sẽ ngăn. Nhưng anh không thể nhìn con mất dần đi từng ngày. Anh chỉ mong con sống, dù phải đánh đổi tất cả.
Nếu em đọc được thư này, có lẽ anh đã không còn. Nhưng anh tin con sẽ bình an, và em sẽ tha thứ.
Đừng buồn, đừng giận. Hãy sống tiếp, vì An cần thấy mẹ cười.
Anh thương em, mãi mãi.
– Tân.”
Lá thư rơi khỏi tay. Bà Liên úp mặt xuống bàn, nức nở.
Tối ấy, về đến nhà, bà thắp hương, khấn khẽ:
– “Ông ơi… tôi hiểu rồi. Ông không bỏ tôi. Ông chỉ đi cứu con… Cảm ơn ông, vì yêu mẹ con tôi theo cách đau đớn nhất.”
Trên bàn, khung ảnh của ông Tân dường như mỉm cười dưới ánh nến.
Còn ở một nơi xa xôi, cô gái trẻ tên An đang ngồi viết những dòng trong nước mắt:
“Mẹ à,
Con khỏe, và con nhớ mẹ nhiều lắm. Con biết cha đã kể lại mọi chuyện. Con mong sớm được về, ôm mẹ thật lâu.
Mẹ đừng khóc nữa nhé. Vì cha vẫn đang nhìn mẹ, trong từng con sóng biển nơi con đang sống.”
